Kurumsal şirketler ve devlette e-posta kullanımı

ANKARA, MANŞET, YAZILIM

emailKurumsal şirketlrde çalışmış olanlar görmüş olabilirler. Ben görmemiş olanlar için buradaki elektronik posta kullanımına ait birkaç bilgi vereyim size…

Kurumsal şirketler size bir elektronik posta sağlarlar. Onlar bu postaların kırılmaması için ellerinden geleni yaparlar. Ancak yapılması gereken diğer şeyler için size birkaç önemli kural seti verirler. Siz bu kurallara uyarak bu elektronik postayı kullanmakla yükümlü olursunuz. Hatta bazı şirketler, bu kuralların doğru uygulanmaması durumunda sizi işten atma hakkına dahi sahip olur.

Nedir bu kurallar? Örnekler verelim:

  • Elektronik postalar şirkete aittir. Şirket bunları istediği zaman kapatma hakkına sahiptir…
  • Kişiler bu elektronik postları kendi özel dünyaları için kullanamazlar. Sadece iş ve işin gerektirdiği konularda kullanmalılar.
  • Şirket elektronik postalarını üçüncü parti uygulamaları ve Gmail gibi siz şifresini verdiğinizde otomatik olarak elektronik postaları çeken uygulamalara tanımlayamazsınız.
  • Elektronik postalardaki bilgiler şirkete aittir. Bunları başkalarına iş dışı sebeplerle gönderemezsiniz.
  • Buraya gelen bilgileri bir başka elektronik postaya izinsiz ve iş dışı sebeplerle dağıtamazsınız. Şirket bu konuda sizi öncesinde uyarmak kaydıyla elektronik postalarınızın tamamına bakabilir, gönderdiğiniz elektronik postalar üst yöneticiniz tarafından okunabilir.

Bunlar önemli şeyler. Şirket kendini ve bilgi bütünlüğünü bu şekilde garantiye alıyor. Yoksa kimsenin kimseyi elektronik postalar yoluyla sıkıştırmak gibi bir derdi yok.

Geçtiğimiz hafta bir hacker grubu bir bakanın yabancı elektronik posta sağlayıcısında kullandığı verileri ele geçirdi. Bunları kamuoyuyla paylaştı. Örgün basından bunları yazabilecek çok az yayın çıktı. Ama yine de yazılanları biraz takip ettiğiniz zaman gerçekten oy verdiğimiz partiden bağımsız ülkenin ciddi bilgilerinin ortaya saçıldığını görebiliyoruz.

Düşünün bir kere aynı şey Sabancı veya Koç Grubu gibi kurumsallığı üst sviyede yaşayan, Vodafone ya da Samsung gibi yurt dışı kaynaklı bir şirkette yaşasaydınız ne olurdu? Başınıza neler gelirdi?

İlgili bakanın başına ne geldi?

Şirketinizin maili şirketinizin malı

ANKARA, MANŞET, POLEMİK

emailDünya teknolojiyi kullandıkça yeni şeni şeyler öğreniyor ve kavramlarla kuralları baştan yazıyor. Bunun bir örneğini önceki gün Anayasa mahkemesi kararından gördük. AYM, şirket çalışanlarına şirketleri tarafından verilen maillerin kullanımına dair çok önemli kararlar aldı. Buna göre şirketinizinmailiyle özel yazışma yaparsanız bu, işten çıkarma sebebi olacak, o mailler istendiği zaman delil olarak sayılabilecek.

Konuyu TKNLJ formatında masaya yatıralım:

  • Şirketler size bir elektronik posta adresi veriyor. Tıpkı size araba vermesi gibi veya şirket için ofis vermesi gibi. Siz bunu bilgisayarınızdan cep telefonunuzdan saatinize kadar çok acayip yerlerde kullanıyorsunuz. Bunu sadece iş için kullanabilmeniz mümkün mü? Lütfen bir kez daha düşünün.
  • Elektronik posta bir iletişim aracı. Eğer bunu karınıza kedili resim göndermek için veya akşam biraz gecikeceğim demek için kullanıyorsanız işten atılmalı mısınız? AYM bunu bir kez daha gözden geçirmeli. Sonuçta bir mailin maliyeti nedir? Şirket buna katlanamıyor mu?
  • Şu olursa anlayış gösterebilirim: Mesela şirketinizin kurumsal ağırlığını taşıyan mail ile bir gazeteciye cumhurbaşkanı konusunda atarlı bir yazı gönderdiniz. Gazeteci bunu hangi kimliğinizle yaptığınızı, kendi adınıza mı yoksa şirket adına mı konuştuğunuzu anlamayabilir. Ama bunu tüm zamanlara yaymak mümkün mü?
  • Diyelim ki şirkette size yanlış yaptılar ve işten attılar. Siz onları mahkemeye verdiniz. Şirketiniz o zaman maillerinizi araştırmaya başlayacak.  Arada bir tane arkadaşınıza, hatta iş arkadaşınıza “bu hafta nasıl geçirdik size futbolda” başlıklı bir mesaj bulacak. Hop size karşı yaptığı bütün haksızlıklar görünmez olacak. Bunu kabul edebiliyor mu acaba AYM? Hakkaniyetli bir karar mı olur bu?
  • Mail olarak düşünürsek yanılabiliriz. Mesela şirketinizin verdiği telefonu düşünün. O telefonla annenizi arayıp “iyi misin geçen hafta hastaydın” dediniz. Bu sizin işten atılmanız için mantıklı mıdır? Peki bu telefon hattı şirkete ait olduğu için şirketiniz sizin bütün konuşmalarınızı dinleyebilir mi anlamına geliyor bu? Çok çirkin bir hale gelmiyor mu konu o zaman?
  • Şirketin maili şirket tarafından sonsuz ve sınırsız dinlenebiliyor olması ile şirket masanızın üstüne sizin ses ve görüntünüzü takip edebilen bir kamera konması arasındaki fark nedir? AYM bunu kabul edebilecek mi?
  • Şirketler çalışanlarına “biz senin her mailinini okuruz dibine kadar takip ederiz” diye bir açıklama yapıyor mu? Bence bu kapsamda eğer yapmıyorsa cidden ona tuzak kuruyor anlamına gelir bu. Hatırlanacağı gibi devlet radar uygulamasını yoldan geçenlere söylemezse ona tuzak kurmuş sayılacağından ceza dahi kesemiyor.
  • Mailin özel hayat zamanı mı iş zamanları mı gönderildiği tartışması çok saçma. Bugün herkesin maili cep telefonunda duruyor. Cep telefonu günün 24 saati insanların yanında oluyor. İnsanların hemen hiçbiri iş saati iş dışı saati diye ayırmıyor. Madem böyle bir kaygınız var, iş saatleri dışında mail alışverişini durduracak bir sistem kurun. Bunu engelleyebiliyor musunuz? Kesinlikle hayır. Madem öyle iş saatleri dışında iş maili kullanımına da sesinizi çıkaramamanız lazım.

Anayasa’nın 22. maddesi haberleşmenin gizliliğiyle çok yakından alakalı: Millî güvenlik, kamu düzeni, suç işlenmesinin önlenmesi, genel sağlık ve genel ahlâkın korunması veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması sebeplerinden biri veya birkaçına bağlı olarak usulüne göre verilmiş hâkim kararı olmadıkça; yine bu sebeplere bağlı olarak gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kanunla yetkili kılınmış merciin yazılı emri bulunmadıkça; haberleşme engellenemez ve gizliliğine dokunulamaz.

Şimdi bu maddede iş yerine ait mailler mesajlar diye bir şey geçiyor mu? Ama benim bu çıkan karardan anladığım kadarıyla bir müdür sabahtan akşama kadar çalışanının yazışmalarını okuyabilir.

Mesela ben müdürüm hakkında ileri geri konuştum. Müdür bunları takip etme imkanına sahip midir? Bu yüzdten size dava açabilir mi?

Beyler bayanlar lütfen ciddi olalım. Mail dediğimiz hikaye bizim toplam iletişimimizin önemli bir parçası. Şirket kurumsal bütünlüğüne zarar vermediğim sürece bunu kullanmam benim işten atılma sebebim olmamalı. Şirket de bunu keyfi biçimde okuyup dinleyememeli.

Lütfen hayatın gerçeklerinden kopmadan iş güç yapalım.

 

Gazetelerin e-mail geri çağırmasıyla imtihanı

İNTERNET, MANŞET, YAZILIM

emailGmail birkaç zamandır denemesini yaptığı yanlış gönderilen elektronik postanın geri çağrılması özelliğini herkese açmasıyla basınımızda bomba patladı. Artık yanlış gönderilen mailler kabusu bitiyormuş. Cahilliklere halkı bilgilendirme açısından cevap verelim:

  • Bu sistem senelerdir zaten uygulanıyor. İngilizce Outlook kullananlar bunu recall olarak tanıyacaktır.
  • Bu uygulamayla birlikte yanlış gönderilen mail kabusu sona ermiyor. Eğer siz yanlış gönderdiyseniz o gitmiş bitmiştir. Geri çekilebilme ihtimali düşüktür.
  • Eğer karşıdaki elektronik postayı okumadıysa ve hem gönderen hem alanın sunucuları uyumluysa recall komutuyla beraber mail geri çağrılabiliyor.
  • Ama diyelim ki siz gönderdiniz, o sırada gönderi yaptığınız adam işsizdi ve maili açtı. Ondan sonra ne yapacak sistem? Evine baskın yapıp adamın gözlerini mi kapayacak? Karşısında striptiz yaparak dikkatini mi dağıtacak?
  • Bu gibi hareketler insanları dikkatsizce mail göndermeye itebilir. Eğer mail atıyorsan yazdığını okuyacaksın, gönderim listesindeki insanların adını kontrol edeceksin. İletişim oyuncak da değil boru da…

O mesajı sana yol-la-ya-ca-ğız işte o kadar

MANŞET, POLEMİK, TÜRK TELEKOM

Türk Telekom Grup KüreTürk Telekom müşterilerine bir mesaj göndermiş:

Türk Telekom avantajlı tekif ve kampanyalarını içerek iletilerinin her türlü iletişim kanalı üzerinden size gönderileceği hususunu bilgilerinize sunarız

Türk Telekom bu mesajı beni bir kullanıcı olarak çok rahatsız etti. Bu konuda internette çok yazıldı çizildi. Bunları ve aslında olması gerekeni TKNLJ formatında sizler için toparladım:

  • Pazarlama amaçlı mesajlar kullanıcıların isteği ve onayıyla gönderilir. Ben size mesaj göndereceğim işte o kadar demek en hafif söyleyince çok ayıptır.
  • Hukuki olarak önümüzdeki Mayıs ayında devreye girecek kanunla kullanıcının belirli somut izni olmadan pazarlama içerikli mesajları göndermek kanunen yasak olacak ve buna ciddi bir ceza verilecek.
  • “Ben size bu mesajı gönderdim siz itiraz etmediniz o zaman benim size her türlü mesaj göndermeye hakkım oluyor” gibi bir düyünce içinde olan hukuk bölümündeki insanlarla tanışmak istiyorum. Ve şu anda o insanların hukuki bilgisini her türlü iletişim kanalı üstünden speküle ediyorum.
  • Şirketlerin bu kadar kötü bir şey yapacağını, istenmeyen mesajları bir de buldukları her tür ortamdan takır takır yollayacaklarını söyleyen çirkin mesajın ne kadar kötü bir iletişim şekli olduğunun farkında mı acaba Türk Telekom iletişim departmanı? Bu iletişimi nasıl kabul ediyorlar ve içlerine sindirebiliyorlar acaba?
  • Bu metni göndermek Türk Telekom da dahil kimseye bir fayda sağlamıyor. Göndereceksen gönder, hukuki sonuca bir etkisi de yok. O zaman neden insanları şirketinize karşı zıplatıyorsunuz?
  • Konu hakkında yazılı basın organlarına Türk Telekom korkusuyla bir yazının çıkmamış olması yaptığınız işin çok da kötü olduğunu göstermez. Herkes bunun farkında ve ciddi bir tepki var. Ben olsam özür dilemek için hemen bir iki adım atardım şirket olarak…
  • Önümüzdeki günlerde daha kötü şeyler yaşayacağız ki bunun bir örneğini geçtiğimiz günlerde Vodafone ile gördük: Şirket sizin yapmak zorunda olduğunuz bazı işlemlerin altına zorunlu bir “bunu kabul ederek bizim ve tüm iş ortaklarımızın size mesaj göndermesini kabul ediyorsunuz” kutusu koymuş. Bu çakallığa DA izin vermeyeceğimizi şimdiden duyuralım dosta düşmana…

Bu çok kötü hatadan tüm şirketlerin bir an önce dönmesini istiyorum bilişimi seven ama kişisel özgürlükleri daha çok seven bir kişi olarak.