Vücuttaki implantlar internete girecek

5G, BÜLTEN, DONANIM, MANŞET

Vücut içine yerleştirilen ve tedavi destekleyici özellik taşıyan implantlara kablosuz erişim ile ulaşılabileceğini belirten Dr. Öğr. Üyesi Muhammad İlyas, çalışmanın şu an kadavralar üzerinde test aşamasında olduğunu söyledi.

Beyin, kalp ve damar cerrahisinde sıklıkla kullanılan implantların arıza durumunda vücuttan çıkarılmaları gerekebiliyor. Bu durum için Altınbaş Üniversitesi ve Glasgow Üniversitesi iş birliğiyle yürütülen projeyle implantlara Wi-Fi yani kablosuz ağ ile erişimi amaçlayan çalışma sürdürülüyor. Yaklaşık 10 yıl sonra hayata geçebilecek olan çalışma, kadavra üzerinde yapılan testler ile devam ediyor.

Proje hakkında bilgi veren Altınbaş Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Muhammad İlyas, çalışmayla birlikte doktorların bu implantları kullanarak hastalarının durumunu gerçek zamanlı takip edebileceklerini belirtti.

İlyas, “Doktorlar bu implantları kullanarak hastalarının durumunu gerçek zamanlı takip edebilecekler. Böylece, hastaların da sürekli doktora veya hastaneye gitmelerine gerek kalmayacak çünkü hasta verisi sistemde sürekli güncellenerek herhangi bir iletişim cihazı ile doktora aktarılabilecek. Kablosuz erişim, kalp bili, beyin içi mikro cihazlar gibi tüm implantlara uygulanabileceği gibi yeni implantlarla birlikte de kullanılabilecek. Kronik hastalığı olan birçok insan ya durumun ciddiyetini zamanında fark edemediği için ya da sürekli gözlem altında tutulmadıkları için hayatlarını kaybedebiliyor. Tüm kronik hastalıklarda ve krizlerde tek bir saniye bile çok önemlidir. Bu teknoloji sayesinde doktorlar hastanın durumunu, hasta krizin yaklaştığını hissetmeye başlamadan önce kavrayarak hastanın hayatını kurtarmak için mümkün olduğunca hızlı müdahale edebilecekler” ifadelerini kullandı.

İmplant cihazların pil ömrünün konusunda henüz araştırma aşamasında olduklarını belirten İlyas, “Bu tip cihazların pil ömrünün 5G sayesinde birkaç seneye kadar uzamasını bekliyoruz. Bu implantlar tıp biliminin geleceğini tamamen değiştirebilir” dedi.

Proje üzerinde gerçek deneysel veri toplamaya ve matematiksel bir model oluşturmaya çalıştıklarını kaydeden İlyas, “Projemizde ana uygulama, hastalıkları zamanında tespit ederek doktora bilgi verecek. İkinci uygulamanın ise doktorlarla veri paylaşımında bulunarak tedavi sürecine katkıda bulunması planlanıyor. Ayrıca, bu uygulama ile hasta kendi durum takibini de yapabilecek. 5G’ye geçişle birlikte de bu uygulamanın uzaktan yapılan cerrahi operasyonlarda mutlaka kullanılacağını düşünüyorum” dedi

Regülasyonlar ve parasızlık (hem Avrupa’da hem Türkiye’de) 5G’nin başına dert olacak

5G, DONANIM, MANŞET, ULUSLARARASI TELEKOM

Ericsson CEO’su Borje Ekholm, 5G’de geride kalmamak için Avrupa’nın düzenleyici politikalar ve belirsiz bir yatırım ortamı ile ilgili sorunları ele alması gerektiği konusunda uyardı:

“En büyük engel, düzenleyici politikalarla ilgili. 5G, Avrupa ulusal altyapılarının kritik bir parçası olarak görülmeli. Bugün ne yazık ki durum böyle değil…”

Ekholm, kıtanın Kuzey Amerika, kuzeydoğu Asya ve Avustralya gibi pazarların gerisinde kalmasının bir başka nedeni olarak “Avrupa hizmet sağlayıcıları için kötü bir yatırım ortamı” sorunsalını dile getirdi.

Ericsson, 5G’de geride kalmanın Avrupa’nın 5G üretimi konusunda teknolojik üstünlüğünü tehlikeye atacağı konusunda uyardı. Ekholm, “Avrupa merkezli iki küresel ağ tedarikçisi ile liderlik etme ön şartına sahip” dedi.

Ericsson, şu anda 23 canlı 5G ağına teknolojisini sunuyor. Kendi deyimiyle tüm frekans bantlarında dört kıtada çalışır durumda ağlara sahip ilk satıcı olarak öne çıkıyor.

Cumhurbaşkanı fiber için karşısında kimi bulacak?

5G, ANKARA, MANŞET

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, MÜSİAD’in “Dijital Gelecek” temasıyla gerçekleştirdiği “Vizyoner Zirvesi”nde yaptığı konuşmada tüm dünyada dijitalleşme konusunda yaşanan gelişmelere ve dijitalleşmenin bel kemiğini oluşturan fiber altyapının önemine dikkat çekti. Fiber altyapımızı güçlendirmeden 5G teknolojisini kullanamayacağımızı vurgulayan Sayın Cumhurbaşkanı “Hükümete geldiğimizde Fiber hat uzunluğumuz 81 bin kilometreydi, bugün 364 bin kilometreyi geçtik. Bu fiber hat konusunda yavaş gittiğimizi görüyoruz. Firmalarımızın fiber hat yatırımını hızlandırması gerekiyor. Aksi takdirde 5G teknolojisini etkin kullanamayız. Fiber hat yatırımları konusunda engel çıkaranlar karşılarında bizzat şahsımı bulacaklarını bilmelidirler. Eksiklilerimiz olmakla birlikte dijital dünyayı yakalama konusundaki kararlılığımız tamdır” şeklinde konuştu.

Cumhurbaşkanının fiber altyapı konusunda yaptığı açıklamanın umut verici olduğunu dile getiren Serbest Telekomünikasyon İşletmeleri Derneği (TELKODER) Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf Ata Arıak: “Kurulduğumuz ilk yıldan beri Türkiye’nin gelişmiş ülkelerle rekabet edebilmesi için fiber ağlarla donatılması gerektiğini her fırsatta dile getiriyoruz. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun (BTK) açıkladığı 2019 2. çeyrek verilerine göre ülkemizde şu anda 364,549 km’lik bir fiber altyapı bulunuyor. Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın da vurguladığı gibi fiber hat konusunda çok yavaş ilerliyoruz. Tüm dünya ülkeleri bilim ve teknolojiyle kalkınmayı ana hedef olarak koyuyor. Biz de dijitalleşmeyi ve teknolojiye yatırım yapmayı benimsiyoruz ancak bu hedeflerin başarıyla sonuçlanması için fiber altyapının yaygınlaşması şart.”

Fibere yatırım yapmak isteyen şirketlerin pek çok noktada engellendiğini de vurgulayan Yusuf Ata Arıak: “Sayın Cumhurbaşkanının bu konunun farkında olduğunu bilmek ve düzeltilmesi için uyarılar yaptığını görmek bizi çok mutlu etti. Çünkü fiber altyapı sadece telekomünikasyon sektörü için değil tüm sektörlerin gelişebilmesi için çok önemli. Cumhurbaşkanının bu önemli açıklaması üzerine hem merkezi hem de yerel yönetimler tarafında fiber altyapının hızla ve yaygın olarak tesis edilmesi konusundaki çalışmaların hızlanacağını umut ediyoruz. 18 ay önce imzalanan “Ortak Altyapı Paylaşım Protokolü”nün ivedilikle hayata geçmesi gerektiğini düşünüyoruz.”

Basın etiği üstüne ve Mimar Sinan’a dair bir hikaye

5G, BÜLTEN, MANŞET, POLEMİK

Yazdığım bir yazı üstüne bir arkadaşım aradı ve neden eleştiri konularını belli bir şirket üstünden yaptığımı sordu. Ben yazıları yazarken bir yanlış yapan şirketin yanlışını ortaya koyarsam genel olarak bunun yapılmasının yanlışlığı anlaşılır diye düşündüm.

Konuşu açayım: Bir şirket bir altyapı sağlayıcısını çağırıp kendi dükkanında rekor kırınca o rekor ona ait değil yine altyapı sağlayıcısına ait olur. Bunu A ya da B firmasının yapması daha doğru veya daha az yanlış yapmaz.

Aklıma şu hikaye geldi:

Süleymaniye Camisi’nin inşası tamamlanmış, ibadete açılacağı gün ilan edilmiş. O gün, insanlar camiin açılışı için gelmişler. Herkes, hayranlıkla camiye bakarken bir çocuk bağırmaya başlamış: “Şu minareye bakın, nasıl eğri!”

Çocuğun, minarelerden biri için eğri demesini Mimar Sinan da duymuş. Hemen çocuğun yanına gelip ona “hangi minare eğri, göster bana” demiş. Çocuk “İşte şu!” diye minarelerden birini göstermiş. Mimar Sinan, hemen adamlarını toplamış. Uzun halatları birbirine ekletip minareye bağlattı. “Çekin yukarı doğru!” diye bağırmış. İşçiler halatlara asılırken çocuğa “sen dikkat et, düzelince haber ver” demiş.

Çocuk bir süre sonra, “Tamam oldu!” demiş. İşçiler bu sözün ardından halatları toplamışlar. Başından beri olaya tanık olan Sinan’ın ustalarından biri, Mimar Sinan’ın yanına gelip ona “herkesten iyi biliyorsun ki minarede eğrilik yok. O hâlde niçin düzeltmeye kalkıştın” diye sormuş.

Mimar Sinan şöyle söylemiş: “Ben de biliyorum minarede eğrilik olmadığını! Ama çocuğun kafasındaki “minare eğri” intibaını da öyle bırakamazdım. Bu yönteme başvurdum ki, çocuğun kafasındaki “eğri” kanaati silinsin. Yoksa her yerde çocuk aklıyla minarenin eğri olduğunu söyler, sonra gerçekten eğri olduğu şeklinde bir inanç yayılırdı.”

Bu hikayeyi yazdıktan sonra şu açıklamayı yapayım ki başta gazeteci arkadaşlar da olmak üzere herkesin içi rahatlasın:

Huawei ya da Ericsson ya da Nokia gibi altyapı şirketleri; Turkcell ya da Vodafone ya da Türk Telekom ile 5G ya da 4G ya da 3G testi yaptığında, eğer daha önceki testlere göre daha yüksek bir değer oluşursa… Bu Turkcell ya da Vodafone ya da Türk Telekom’un rekoru olmaz. Bunu düşünüyor olmak bile insanların zekasına büyük bir şekilde hakaret etmektir. Çünkü bu kurumların altyapı sağlayıcılarına mekan vermek dışında sağladığı bir şey olmadığını düşünüyorum.

Ne zaman ki Turkcell, Vodafone veya Türk Telekom altyapıya mühendisleriyle katkıda bulunur, yepyeni ve daha önce yazılmamış bir yazılımla destek verir, frekansları daha önce yapılmamış bir yöntemle birleştirmeyi icat eder… O zaman rekor kırdık demeleri bir mantığa bürünür. O zamana kadar bizim firmamız hız rekoru kırdı bülteni çok yanlıştır.

Gelelim mesleki ahlak ilkelerine: Bir yanlışı dile getirdiğimde o yanlışı oluşturan öğelere odaklanmak lazım orada geçen isimlere değil. Mesela A siyasi partisi yanlış yapıyor dediğimde ülkede daha önceki dönemlerde B ve C partilerinin de o yanlışı yapıp yapmadığını araştırmak gerekmiyor. Çünkü burada fikir sahibinin yapmak istediği şey o andaki yanlışı düzeltmek.

Burada yapılanın sadece A partisine saldırmak olduğunu düşünenlerin hepsinin fikirlerini değiştirmek gibi bir niyetim yok. Ama belki de böyle düşünenler ya da A partisi yapılan yanlışın üstünü örtmek için konuyu başka yere çekme anlamında bunu söylüyor da olabilirler.

Olsun.

Minare için konuşuluyorsa halat atılıp çekiştirmek lazım ki hiçbir çocuğun ağzında laf kalmasın.

Türk Telekom ve Turkcell ve Vodafone’un hız testi adı altında yaptıkları çok yanlış.

Sahibinden satılık 5G rekoru

5G, BÜLTEN, MANŞET

Bir basın bülteni geldi. Üstünde “Türk Telekom’dan gerçek 5G denemesinde
dünya hız rekoru” yazıyordu. Büyük bir ihtimalle ülke basınının büyük bir kısmı bunu alıp sorgusuz sualsiz kullanacaktı. Niye? Çünkü 5G geleceğin teknolojisi. Niye? Çünkü Türk Telekom güzel reklam veren… Size de çıkabilir.

Gelelim bültenin içeriğine ve neden olduğu gibi girmemesi gerektiğine. Maddeler halinde TKNLJ formatında sıralayalım:

  • 5G denemesi ne demek? Ülkenizde 5G gelmesi muhtemelen zamanlara yaklaştığımızın ve bunun için artık son dokunuşların yapılması demek. Ülkemize 5G gelecek mi? 2020 yılında değil. Çünkü ihale şartnamesinin çıkarılması, kurumların harekete geçmesi, deneme süreci ve başlangıç için minimum 18 ay gerekiyor. 3G ve 4G bunun göstergesi.
  • 5G denemesini kiminle yapıyorsunuz? Huawei ile. Mesela bu şu anlama mı geliyor: Sizin kurulu bir sisteminiz, 5G konusunda bir iki ekipmanınız eksik onun için Huawei’yi mi çağırıyorsunuz? Hayır. Huawei’nin bir test kiti var. Getirip onu size takıyor. Siz de testlerinizi bunun üstünden yapıyorsunuz.
  • Rekor gerçekten var mı? Ben çok fazla 5G test haberi okuyorum bu aralar yabancı basından. Bu rakamların benzerlerini herkes dile getiriyor.
  • Diyelim ki rekor var. Bu nasıl olur ki? Yani Paris’te bu aletlerle deneme yaptılar… 2,7 çıktı İstanbul’da yapınca neden 2,9 çıksın? Alet mi yükseltildi? İstanbul’un deniz kıyısında olması basıncı artırıyor o yüzden data daha hızlı mı gidiyor? O sırada orada olan bir Türk mühendis “bir dakika şu kırmızı kabloyla mavinin yerini neden değiştirmiyoruz ki” mi dedi? Ne yani?

Peki bu test nasıl yapılmış? Türk Telekom’un Ümraniye Teknopark Mobil Şebeke Test Merkezinde Huawei ile kurduğu uluslararası 3GPP standartları ile uyumlu canlı 5G test şebekesi üzerinde gerçekleştirdiği bu deneme ile 3.5 GHz frekansında 2 adet 100MHz’lik bant genişliğine sahip taşıyıcı kullanılmış. Deneme sonucunda, içerisinde Türk Telekom 5G uyumlu SIM kartı bulunan,  3GPP Standartları ile uyumlu olan ve ticari olarak kullanılmaya başlanan Huawei Mate 20 X 5G akıllı telefonu ile en yüksek 5G hızına ulaşılmış.

Bundan sonra ne olması bekleniyor? Bunları da TKNLJ formatında kurcalayalım isterseniz:

  • İsveç firmaları “biz bu kadar uğraştık bu kadar para harcadık rekoru Mate 20 X ile deney yapan Türk Telekom’a kaptırdık bundan böyle bir şey geliştirmiyoruz” diyecekler
  • 5G konusunu Türkiye gündemine getirsek mi getirmesek mi diye düşünen BTK, “Türk Telekom rekor kırmış. Belli ki 5G konusuna herkes çok meraklı o zaman bir an önce 5G ihale süreçlerini başlatayım” diyecek.
  • Ulaştırma Bakanlığı, Türkiye’de rekorlar kırılıyor. Ama operatörlerin bu işe verecek parası olmayabilir. Madem öyle yeni frekansları bila bedel verelim de 5G’de gönüllerince yeni rekorlar kırsınlar” diyecek.
  • Huawei, “dünyanın her yarinde bu kadar deneme yaptık, fakat rekor kırmak Türk Telekom ile yaptığımız çalışmalara kısmet oldu. O zaman bundan sonra tüm dünya Ar-Ge çalışmalarımızı burada yürütelim” diyecek.

Hiç saklamaya çalışmayacağım. Bu tür bültenler beni çok geriyor.

Bu arada 4G ilk kez ülke gündemine girdiğinde Türk Telekom bir gigabit, yani bin megabit hızında 4G hizmet verdiğini söylemişti. Hemen almak istediğimi iletmiştim. Bazı yerlerde demişti. Adresi sorduğumda bazı telefonlarla demişti. Sonra da ortadan kalktı bu konu. Yani 5G ile 2,9 gigabit hızında internet hızına erişilmiş olması gerçek olsa bile bizim işimize yarayan bir şey olmayacak.

Cepler, depremin üstünden 14 saat geçmeden gelsin yeter

5G İngiltere’de fiyat rekabeti başlattı sınırsız tarifeler piyasayı kızıştırdı

5G, MANŞET, RAPORLAR, ULUSLARARASI TELEKOM

İngiltere pazar lideri EE, 4G ve 5G ağları için sınırsız veri planı başlattığını açıkladı ve Vodafone’a savaş açtı.

Açıklamada, EE sınırsız veri planının hız sınırlaması olmadan geldiğini ve sadece 4G ve 5G SIM ve akıllı telefon planları için uygun olduğunu söyledi.

British Telecom’un sahip olduğu EE’nin sınırsız paketlere taşınması, Mayıs sonunda yapılan ilk 5G lansmanını takip ediyor. O zamandan beri Vodafone UK, sınırsız tarifeler teklif ederek hizmetini de açtı. Şirket ayrıca yeni ağ teknolojisine taşıdığı müşterilerine fiyat avantajları hazırladı.

Geçtiğimiz hafta sabit kablosuz erişim 5G teklifini başlatan Rival 3 UK de benzer bir açıklamada bulundu.

5G için, EE, müşterilere yeni nesil mobil teknolojiye sınırsız kotasız erişimin yanı sıra, kapsamlı bir Amazon Prime Video aboneliği ve BT Sport erişimi sundu. Bir 5G akıllı telefon ile tarife ayda 69 Pound’dan başlıyor ya da sadece SIM seçeneği ayda 44 Pound olarak fiyatlandırılıyor.

Bir akıllı telefona sahip 4G sınırsız bir plan ayda 64 Pound’dan başlıyor ve müşterilere eklentilerini değiştirme esnekliği sağlayarak avantaj takas seçeneği sunuyor. Sadece SIM sınırsız 4G planları ayda 34 Pound’dan başlıyor.

Hindistan’daki operatörler devletten “anlayış” bekliyor

5G, MANŞET, ULUSLARARASI TELEKOM

Hindistan spektrum satışını 2020 öncesinde gerçekleştirmek istiyor ancak henüz ne frekansları belirleyebildi ne de fiyatları konusunda bir anlaşmaya varabildi.

Son frekans açık artırmasını Ekim 2016’da gerçekleştiren Hindistan, 2019 yılı bitmeden açık artırmayı tamamlamayı hedefliyordu. 8 farklı frekanstan 3 bin MHz spektrum satmayı hedefleyen Hindistan, bunların arasına ki adet de 5G spektrumu eklemek istiyor.

Ülkede çok fazla kullanıcı var ve şirketlerin borçlarının üstüne bir de çok büyük bir fiyat rekabeti söz konusu. Bu yüzden operatörlerden regülatörlerden biraz anlayış bekliyor gibi.

ARPU’nun dibe battığı, büyümenin neredeyse durduğu Hindistan telekomünikasyon sektörü zor günler yaşıyor daha da kötüsünü yayayacak gibi gözüküyor.